Safra Kesesi Hastalıkları

En sık karşılaştığımız durum safra kesesinde taş varlığıdır. Bunun dışında safra kesesi polipleri, safra kesesinin iyi ve kötü huylu tümörleri de görülebilmektedir.

safrakesesi

En sık karşılaştığımız durum safra kesesinde taş varlığıdır. Bunun dışında safra kesesi polipleri, safra kesesinin iyi ve kötü huylu tümörleri de görülebilmektedir. Safra bilüribin, kolesterol ve safra tuzundan oluşan bir salgıdır. Karaciğerde yapıldıktan sonra küçük bir kısmı safra kesesinde depolanır. Bu üçlü arasında denge bozulduğunda taş oluşumu başlar.

Safra kesesi taşları hiç şikayet vermeden yıllarca sessiz kalabileceği gibi şiddetli bir karın ağrısı, ateş, sarılık gibi safra kesesi ve/veya safra yolu iltihabı ve hatta bazen de pankreas iltihabı ile kendini gösterebilir.

Safra kesesi taşı için risk faktörleri:

  • Kadın olmak
  • Şişmanlık
  • Hızlı kilo vermek
  • Alkol, yağlı-kalorili beslenmek
  • Aile öyküsü olmak

Tanı:

Klinik muayene ve ultrasonografi çoğu zaman yeterlidir. Bazen ana safra kanalı ve çevre organları değerlendirmek için magnetik rezonans kolanjiografiden de faydalanabilmektedir.

Tedavi:

İlaç tedavileri sınırlı sayıda hastada başarılı olur. Ameliyatın riskli olduğu, yandaş hastalıkları olan, özellikle ileri yaştaki hasta grubunda veya ameliyat olmak istemeyen hastalarda ilaç tedavisi denenebilir. Ancak bunların başarı oranı çok düşüktür. Burada amaç mevcut taşları eritmek ve yeni taş oluşumunu önlemektir.

Kimler ameliyat olmalıdır?

  • Daha önce safra kesesi iltihabı geçirmiş, yada erken dönemde başvurmuş akut safra kesesi iltihabı olan hastalar
  • Şikayeti olmasada diabeti olan hastalar
  • Ultrasonografik olarak gangrenöz safra kesesi yada porselen kesesi olanlar
  • Safra kesesinde 8 mm den büyük polip veya 8 mm’den küçük polip ve beraberinde kesede taşı olanlar
  • Orak hücreli anemisi (Akdeniz anemisi) olanlar
  • Safra kesesinde tümörü olanlar
  • Safra kesesinde 3 cm nin üstü tek yada daha küçük ama çok sayıda taşı olanlar
  • Aktif şikayeti olanlar (yemeklerden sonra karın ağrısı hazımsızlık şişkinlik vb.)

Ameliyat tekniği tüm dünyada altın standart yöntem olan laparoskopik (kapalı )kolesistektomidir. Yapılan işlem safra kesesinin tamamen alınmasıdır. Yanlış bir kanı olarak taşların alınması gibi bir cerrahi yöntem uygulanmamaktadır. Taşların alınması işlemi ancak koledok denilen ana safra kanalına düşmüş ve burada tıkanıklığa yol açmış hasta grubunda yapılmaktadır. Zira bu işlem bir ameliyat değil endoskopik bir girişimdir. Kanala düşmüş taşlar bu yöntemle alındıktan sonra yine kolesistektomi yapılması gerekliliği vardır.

Laparoskopik yöntemde hastanede yatış süresi ve normal hayata dönüş zamanı kısadır. Klasik olarak karın duvarına yapılan birkaç tane 1 cm ve altındaki kesi ile yapılan laparoskopik ameliyatın yanı sıra günümüzde yeni yeni popüler olan SİLS yöntemiyle tek bir delikten de bu ameliyatı yapmak mümkündür.